Nadeszły cudowne czasy dla muzyków; niemal każdy ma w domu komputer, który można zamienić w domowe studio nagrań. Jeszcze kilka lat temu wymagało by to nakładów finansowych porównywalnych z kupnem nowego auta średniej klasy a dziś wystarczy średnia krajowa żeby rozpocząć pracę nad własna płytą. Czy jednak zarejestrowany w domowych warunkach materiał może być wysokiej jakości? Jak najbardziej tak, pod warunkiem przestrzegania pewnych zasad przy kompletowaniu studia i rejestracji.

Po pierwsze: kupujemy dobry sprzęt.
Dobry wcale nie oznacza najdroższy. Kompromisy pomiędzy jakością a ceną to normalna rzecz przy wyposażaniu domowego studia. Ważne jest, żeby jakiś pojedynczy element nie odstawał rażąco klasą od pozostałych tylko dlatego, że na niego już nie starczyło kasy więc kupiliśmy najtańsze co było. Nasze nagrania będą na tyle dobre, na ile pozwoli nam najsłabszy element wyposażenia, więc jeśli po przeliczeniu kasy wychodzi nam, że jest jej za mało na dobry sprzęt średniej klasy to lepiej jest odłożyć zakup o jakiś czas niż np. kupić dynamiczny mikrofon za 100 PLN.

Najważniejszym elementem naszego studia będzie mikrofon. Musi być na tyle uniwersalny, żeby nadawał się zarówno do wokali jak i instrumentów. W chwili obecnej mamy szeroki wybór mikrofonów pojemnościowych w przedziale cenowym 400-800 PLN, które doskonale nadają się do pracy w domowym studio. Wyposażone w membranę o rozmiarze 1 cala całkowicie spełnią nasze wymagania. Dobrze by było wydać kilka złotych więcej na mikrofon z możliwością zmiany jego charakterystyki (nerka, supernerka, dookólna). Jednak dużo praktyczniejszy wydaje mi się zakup dobrego mikrofonu dynamicznego  - spełni wymagania domowego studia a jednocześnie będziemy mieli dobry mikrofon do występów na scenie. Koszt podobny. Za wyborem wariantu z mikrofonem dynamicznym przemawiają jeszcze dwa argumenty: nie wymaga napięcia Phantom i ma mniejszą czułość niż pojemnościowy.

Zapewne zaraz padnie pytanie: "Czemu to gorsza czułość  jest zaletą??!!" Ano temu, że warunki domowe oznaczają nagrywanie w niewyciszonych pomieszczeniach, a nie ma chyba nic gorszego niż zorientowanie się w trakcie odsłuchiwania wyjątkowo udanie zagranej ścieżki, że towarzyszą jej efekty w postaci spuszczonej wody u sąsiada lub radosnych pokrzykiwań dzieci z podwórka.
Przykładowe mikrofony:  Shure SM58, Shure Beta 58, AKG Perception 200, MXL 770, Studio Projects B1, Oktava MK-319 i wiele innych. Ja używam od lat Bety i AKG C1000.

Drugim z kolei,
ale nie mniej ważnym jest urządzenie, którego będziemy używać do nagrywania dźwięków na dysk twardy komputera. Wybór zależy od nas i od możliwości komputera. Moim zdaniem najlepszym wyborem jest zewnętrzne urządzenie komunikujące się z komputerem po złączu USB lub FireWire. Przemawia za nimi łatwość użytkowania i możliwość stworzenia w połączeniu z notebookiem całkowicie mobilnego studia nagrań. Dysponujemy dwiema możliwościami: mikserem wyposażonym w złącze USB lub zewnętrznym modułem dźwiękowym. Mikser daje możliwość wstępnej korekcji barwy i może się przydać na scenie, a jeśli będzie miał więcej wejść możemy nagrać cały zespół. Karta dźwiękowa oferuje dużo lepsze przetworniki, większe możliwości konfiguracji i zawiera z reguły dołączone przydatne oprogramowanie do naszego studia.

Przykładowe urządzenia:  E-MU 0202 USB, TASCAM US-122L , Lexicon Alpha Studio , Alesis Multimix, Behringer Xenyx, Peavey PV.

Elementem spinającym wszystko jest komputer. W zależności od warunków wstępnych (ilość miejsca w domu, przeznaczenie dodatkowe komputera, mobilność) dokonujemy wyboru stacjonarny czy notebook. Plusem stacjonarnego jest jego konfigurowalność, dużo miejsca na dodatkowe dyski, możliwość wyciszenia do poziomu nieosiągalnego dla notebooka. Notebook to z kolei niesamowita wygoda, możliwość pracy i realizacji nagrań w dowolnym miejscu. Wraz z interfejsem E-MU 0202 całe studio waży poniżej 4kg.

Decyzja należy do Was, jednak warto pamiętać o podstawowych parametrach:

• Procesor powinien mieć jednostkę zmiennoprzecinkową, bo jak dojdzie do nakładania efektów w czasie rzeczywistym to jej brak spowoduje "jąkanie się" odtwarzania;

• Dysk poniżej 120GB to mało.

• Nagrywarka DVD-RW jest obowiązkowa

• Do komfortowej pracy przydaje się minimum 1GB RAM

• Karta grafiki umożliwiająca pracę na dwóch monitorach to bardzo przydatna rzecz. Powinna, ale nie musi, posiadać własną pamięć (na notebooku).

Skoro mamy już cały sprzęt to pozostaje nam tylko oprogramowanie. W sieci znajduje się mnóstwo darmowych programów do tworzenia muzyki jak również mnóstwo tzw. wtyczek efektowych. Decydujący się na zakup karty dźwiękowej USB dostaną w zestawach szereg programów do nagrywania, chętnym polecam również zajrzenie do prasy fachowej (np. miesięcznik Estrada i Studio) która dołącza płytki z oprogramowaniem. Wybrany system operacyjny wyznaczy nam zakres programów, których będziemy mogli użyć.

Na zakończenie
kilka uwag ogólnych:

• Warto wyposażyć studio w dobre kable. Najczęstszą przyczyną szumów, brumów itp. są kiepskiej jakości kable. Skoro maja nam służyć latami to wydatek rzędu 100 PLN na kabel nie jest oszałamiający. Kable nie powinny być długie, 3 metry to akurat na domowe studio.

• Jeśli korzystamy z komputera stacjonarnego to powinniśmy go wyposażyć w UPS-a zapewniającego pracę komputera i monitora na co najmniej 10 minut. W razie jakiegoś problemu z prądem pozwoli nam to dokończyć sesję i zapisać wyniki.

• Komputer i urządzenia peryferyjne najlepiej zasilać z tego samego gniazdka poprzez listwy zabezpieczające, a najlepiej z filtrem prądu.

• Na studyjnym komputerze nie instalujemy nic poza niezbędnym oprogramowaniem. Wszelkie "wodotryski" chodzące w tle zajmują pamięć a niejednokrotnie odzywają się w trakcie nagrywania skutecznie niwecząc nasz wysiłek. Jeśli nie istnieje możliwość separacji fizycznej (ja używam kieszeni wymiennej na dyski i oddzielnego dysku startowego do studia) to przynajmniej należało by stworzyć oddzielnego użytkownika w systemie, z własnym zestawem oprogramowania i możliwością konfigurowania automatycznie startujących programów.